Wczytywanie i wypisywanie danych

W poprzedniej lekcji wpisywaliśmy wartości zmiennych bezpośrednio w kodzie. Teraz nauczymy się wczytywać dane podczas działania programu oraz wypisywać wyniki.

Wejście i wyjście programu

Wejście to dane otrzymywane przez program, a wyjście to informacje, które program wypisuje. Typowy program wczytuje dane, przetwarza je i podaje wynik.

Dane wejściowe › Program › Wynik

W C++ korzystamy z cin i cout, a w Pythonie z input() i print().

Wczytywanie jednej liczby całkowitej

Program czeka na podanie liczby, zapisuje ją w zmiennej wiek, a następnie wypisuje jej wartość.

#include <bits/stdc++.h>
using namespace std;

int main() {
    int wiek;
    cin >> wiek;
    cout << wiek << '\n';
    return 0;
}

Przykładowe dane wejściowe:

15

Wynik:

15
Ważne: w Pythonie input() zawsze zwraca napis. Zapis int(input()) zamienia wczytany tekst na liczbę całkowitą. W C++ typ zmiennej określamy wcześniej, np. int wiek;.

Wczytywanie liczby z częścią ułamkową

Jeżeli chcemy wczytać np. temperaturę 21.5, w C++ używamy typu double, a w Pythonie funkcji float().

#include <bits/stdc++.h>
using namespace std;

int main() {
    double temperatura;
    cin >> temperatura;
    cout << temperatura << '\n';
    return 0;
}

W zapisie liczby dziesiętnej używamy kropki, np. 21.5.

Wczytywanie dwóch liczb z osobnych wierszy

Załóżmy, że dane wejściowe wyglądają tak:

10
20
#include <bits/stdc++.h>
using namespace std;

int main() {
    int a, b;
    cin >> a >> b;
    cout << a << " " << b << '\n';
    return 0;
}

W obu językach wynik będzie taki sam:

10 20

W C++ cin pomija spacje i znaki końca linii, dlatego zapis cin >> a >> b; działa również wtedy, gdy liczby znajdują się w jednym wierszu.

Wczytywanie dwóch liczb z jednego wiersza

Często dane wejściowe mają postać:

10 20

W C++ nic nie musimy zmieniać. W Pythonie możemy rozdzielić wczytany wiersz na dwie liczby:

#include <bits/stdc++.h>
using namespace std;

int main() {
    int a, b;
    cin >> a >> b;
    cout << a << " " << b << '\n';
    return 0;
}
Jak działa zapis w Pythonie? input() wczytuje cały wiersz, split() dzieli go na części według białych znaków, a map(int, ...) zamienia każdą część na liczbę całkowitą. Do tego zapisu będziemy często wracać.

Analogicznie można wczytać trzy liczby: w C++ cin >> a >> b >> c;, a w Pythonie a, b, c = map(int, input().split()).

Wczytywanie tekstu

Możemy też pobrać pojedyncze słowo, np. imię. W C++ używamy typu string, a w Pythonie nie trzeba podawać typu.

#include <bits/stdc++.h>
using namespace std;

int main() {
    string imie;
    cin >> imie;
    cout << "Witaj, " << imie << '\n';
    return 0;
}

Dla wejścia Ala program wypisze Witaj, Ala.

cin >> imie pobiera jedno słowo, natomiast input() w Pythonie wczytuje cały wiersz. Wczytywanie pełnych zdań w C++ poznamy później, przy napisach.

Wypisywanie kilku wartości i przechodzenie do nowej linii

W C++ możemy łączyć wartości operatorem <<. Spację trzeba wypisać samodzielnie. W Pythonie print() domyślnie oddziela argumenty spacją i przechodzi do nowej linii.

#include <bits/stdc++.h>
using namespace std;

int main() {
    int a = 7, b = 9;
    cout << a << " " << b << '\n';
    cout << "Koniec" << '\n';
    return 0;
}

Wynik:

7 9
Koniec

W C++ do nowej linii używamy '\n'. W Pythonie można zmienić domyślne zachowanie funkcji print() za pomocą parametru end, np. print(a, end=" "). Szczegółowe formatowanie wyników poznamy później.

Pełny przykład - suma dwóch liczb

Na koniec połączmy wczytywanie, proste obliczenie i wypisywanie. Program pobiera dwie liczby całkowite i wypisuje ich sumę.

#include <bits/stdc++.h>
using namespace std;

int main() {
    int a, b;
    cin >> a >> b;
    int suma = a + b;
    cout << suma << '\n';
    return 0;
}

Dane wejściowe:

7 5

Wynik:

12

W następnej lekcji dokładniej poznamy operatory arytmetyczne i nauczymy się wykonywać różne obliczenia.